İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ahmet Rasim Küçükusta, halk arasında sobadan ölüm olarak bilinen "karbonmonoksit zehirlenmesi'ne karşı uyarıda bulunarak, "Karbonmonoksit zehirlenmeleri genelde uykuda yakalar. Burada asil katil ne lodos ne de bir kömür sobasıdır. Asıl katil bilgisizliğimiz ve eğitimsizliğimizdir" dedi. Prof. Dr. Küçükusta alınacak küçük önlemlerle soba zehirlenmelerinin önüne geçilebileceğini belirtti.
İstanbul Üniversitesi Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ahmet Rasim Küçükusta, yaptığı açıklamada, bugünlerde yaşanması muhtemel olan ve halk arasında soba zehirlenmesi olarak bilinen "karbonmonoksit zehirlenmesi'ne karşı uayrılarda bulundu. Prof. Dr. Küçükusta, "Katil olarak da kimi zaman lodosun adı geçer gazetelerde, kimi zaman bir kömür sobasının, kimi zaman bir şofbenin, kimi zaman da sönmemiş bir mangalın Ama, aslında katil bunların hiçbiri değildir; katil bilgisizliğimizdir, eğitimsizliğimizdir" dedi.
Prof. Dr. Küçükusta, karbonmonoksit zehirlenmelerinin kömür ve odun sobaları, şofben, kombi, borusuz soba, ocak, fırın, mangal gibi ısınma sistemlerinde sıvı veya katı yakıtların tam olarak yanmaması sonucu ortaya çıktığını belirtti. Karbonmonoksit solunmasının özellikle uyku sırasında öldürücü olduğuna işaret eden Prof. Dr. Küçükusta, "Çünkü bu gaz renksiz, kokusuz olduğu gibi akciğerlerden kolayca emilir. Uyuyan bir insanın bu gazı soluduğunun farkına varması imkansızdır" dedi.
-ZEHİRLENEN KİŞİ DERHAL TEMİZ HAVAYA ÇIKARILMALI, YÜZÜNE SU SERPİLMELİ-
Prof. Dr. Küçükusta, zehirlenmenin uyanık bir insanda baş ağrısı, baş dönmesi, halsizlik, bulantı, kusma, konsantrasyon güçlüğü, nefes darlığı, çarpıntı, karın ağrısı, kas krampları, sara nöbetleri ile şuur bozukluklarından komaya kadar giden belirtiler gösterdiğini ifade etti. Dumandan zehirlenen kişilerin ise derhal temiz havaya çıkarılması ve uyanık tutulmaları gerektiğini bildiren Prof. Dr. Küçükusta şunları söyledi:
"Zehirlenen kişinin yüzüne su serpilebilir. Bilinci açık olanların derin ve sık nefes alması istenir. Bilinci kapalı olanlarda solunum yollarının açık olması sağlanmalı ve yapay solunum ve kalp masajı yapılmalıdır. Varsa hemen oksijen verilmelidir. Kazazede derhal hastaneye kaldırılmalıdır."
-HAYAT KURTARACAK ALTIN ÖNLEMLER-
Prof. Dr. Ahmet Rasim Küçükusta, soba zehirlenmelerinin önüne alınacak ufak tedbirlerle geçilebileceğini söyledi. Prof. Dr. Küçükusta hayat kurtaracak önlemleri şöyle sıraladı:
-Sobanın veya kombinin kurulu olduğu odada yatılmamalıdır. Yatmak
zorunluluğu varsa, yatmadan önce soba mutlaka söndürülmelidir. Yatarken, yanmakta olan kömür koru üzerine taze kömür koymak çok tehlikelidir.
-Yatarken baş sobadan en az 2 metre uzakta olmalı ve odanın kapısı hafifçe açık tutulmalıdır.
-Soba kurmadan önce baca temizliği yapılmış olmalıdır. Fazla dirsek kullanmaktan kaçınmalıdır. Yatay borular bacaya yüzde 10 eğimle yükseltilmeli, boru bacaya fazla sokulmamalıdır. Dirsek ve boru ekleme yerleri ve baca giriş ağzı hava sızdırmaz olmalıdır.
-Kömür ve odun sobaları üstten yakılmalıdır Soba katalitik ise, katalizörün temiz olduğu ve bypass valfının serbestçe çalışıp çalışmadığı kontrol edilmelidir.
-Bacasız sobalarda alev sarı renkte ise soba derhal kapatılmalıdır, çünkü ya sobanın bir arızası vardır veya odada yeterli hava yoktur.
-Soba kurulurken profesyonellerden yardım istenmeli ve sobalar duvarlardan 1-1,5 metre uzakta olmalıdır. Borular bacaya fazla sokulmamalıdır.
-Verimli yanma için, sobalar günlük temizlenmeli, küllük dolmadan boşaltılmalı, küllük kapağı sık sık açılmamalıdır.
-Baca çatıdan itibaren en az 1 metre yükseklikte olmalıdır. Kömürlü ve odunlu sobaların bacaları yılda 2 kere, gazyağı ve LPG'li sobalarınki ise yılda 1 kere temizlenmelidir. Bacalar en yakın yüksek binadan veya engelden 6 metre uzakta olmalı ve mutlaka baca başlığı bulunmalıdır.
-Odun 6 ay önceden alınmalı ve iyice kuruması sağlanmalıdır. Asla, yeşil, ıslak, boyalı veya işlenmiş odunları yakılmamalıdır. Tutkal, kimyasal madde içeren odunları, plastik, çöp, renkli kağıtlar da yakılmamalıdır.
